Mag ik zelf minder alimentatie overmaken als mijn inkomen daalt?

Nee. De bestaande afspraak of beschikking blijft gelden tot er iets nieuws schriftelijk is vastgelegd of de rechter het bedrag heeft aangepast. Maak je eigenmachtig minder over, dan bouw je een achterstand op die het LBIO of een deurwaarder kan innen. Regel eerst nieuwe afspraken en pas dan het bedrag aan.

Hoe leg ik een gewijzigd alimentatiebedrag vast?

Komen jullie er samen uit, dan zetten jullie de nieuwe afspraak op papier met datum en handtekeningen van beide ouders, bijvoorbeeld als aanvulling op het ouderschapsplan of convenant. Wil je dezelfde afdwingbaarheid als een rechterlijke beschikking, laat de afspraak dan bekrachtigen door de rechter of vastleggen bij de notaris.

Telt een nieuw kind in mijn nieuwe gezin mee voor de alimentatie?

Ja. Krijg je een kind met een nieuwe partner, dan ben je ook voor dat kind onderhoudsplichtig. Je draagkracht moet dan over meer kinderen worden verdeeld, wat een reden kan zijn om de kinderalimentatie voor de kinderen uit je eerdere relatie opnieuw te laten berekenen.

Alimentatie wijzigen bij nieuwe baan, minder inkomen of nieuwe partner

Q: Wanneer kan ik alimentatie laten wijzigen?

Alimentatie kan worden gewijzigd bij een relevante wijziging van omstandigheden: je inkomen daalt of stijgt flink, je raakt werkloos, een van jullie krijgt een nieuwe partner, de zorgverdeling verandert of er komt een nieuw kind in een samengesteld gezin. Een kleine schommeling is meestal niet genoeg; de wijziging moet de draagkracht of behoefte echt raken.

Q: Wat als mijn ex niet wil meewerken aan een herberekening?

Schakel eerst een mediator of een gespecialiseerde alimentatierekenaar in voor een onafhankelijke herberekening. Komen jullie er dan nog niet uit, dan kun je via een advocaat een wijzigingsverzoek indienen bij de rechtbank. De rechter past het bedrag alleen aan bij een relevante wijziging van omstandigheden of als de eerdere berekening niet klopte.

Alimentatie is geen bedrag voor het leven. Het is berekend op de situatie van dat moment: jullie inkomens, de zorgverdeling, de gezinssamenstelling. Verandert er iets wezenlijks, dan mag het bedrag opnieuw worden bekeken. Hieronder lees je wanneer een herberekening terecht is, welke twee routes er zijn en waarom je nooit zomaar zelf minder moet overmaken.

Maak opnieuw een indicatie Leg nieuwe afspraken vast

Wanneer is een herberekening terecht?

De juridische lat heet een "relevante wijziging van omstandigheden". Simpel gezegd: er moet iets veranderd zijn dat de draagkracht (wat de betaler kan missen) of de behoefte (wat het kind of de ex nodig heeft) echt raakt. Een salarisverhoging van een paar tientjes is dat niet; de situaties hieronder meestal wel.

Inkomen daalt

Werkloosheid, ziekte, minder uren, een failliete onderneming. Als de daling buiten je schuld ligt en langer duurt, is dat een klassieke reden voor herberekening. Let op: wie vrijwillig minder gaat werken om onder alimentatie uit te komen, wordt door de rechter afgerekend op het oude verdienvermogen.

Inkomen stijgt

Een nieuwe baan met flink hoger salaris kan reden zijn om de kinderalimentatie te verhogen. Dat geldt voor beide kanten: ook als de ontvangende ouder aanzienlijk meer gaat verdienen, kan de verdeling van de kosten opnieuw worden bekeken.

Nieuwe partner

Een nieuwe partner die meebetaalt aan de woonlasten verandert de draagkracht. Bij partneralimentatie kan een nieuwe relatie van de ontvanger zelfs het recht beeindigen (zie hieronder). Lees ook nieuwe partner na scheiding.

Andere zorgverdeling

Gaan de kinderen vaker of juist minder vaak naar de andere ouder, dan verschuiven de kosten mee. Wie meer zorgdagen heeft, maakt meer verblijfskosten en betaalt doorgaans minder alimentatie. Een structureel gewijzigd wisselschema is dus een reden voor herberekening.

Nieuw kind in een samengesteld gezin

Krijg je een kind met een nieuwe partner, dan ben je ook voor dat kind onderhoudsplichtig. Je draagkracht moet dan over alle kinderen worden verdeeld. Dat kan betekenen dat de kinderalimentatie voor de kinderen uit je eerdere relatie omlaag mag, maar dat gaat niet vanzelf: het moet herberekend en vastgelegd worden.

Nieuwe partner en partneralimentatie: soms stopt het recht

Bij partneralimentatie kan een nieuwe relatie meer doen dan de draagkracht veranderen. De wet zegt: gaat de ontvangende ex-partner trouwen, een geregistreerd partnerschap aan, of samenwonen als ware hij of zij gehuwd, dan eindigt het recht op partneralimentatie. Definitief: het herleeft niet als die nieuwe relatie later stukloopt.

"Samenwonen als ware je gehuwd" is meer dan af en toe blijven slapen. Rechters kijken naar een duurzame relatie, samenleven, een gemeenschappelijke huishouding en elkaar verzorgen. De bewijslast ligt bij degene die wil stoppen met betalen, en die lat ligt hoog. Hoe lang partneralimentatie normaal loopt, lees je in partneralimentatie: hoe lang betaal je?. Kinderalimentatie staat hier los van: die loopt altijd door, ook als beide ouders een nieuw gezin hebben.

Route 1: samen nieuwe afspraken maken

De snelste en goedkoopste route. Jullie bespreken de gewijzigde situatie, maken een nieuwe berekening en leggen het nieuwe bedrag schriftelijk vast. Zo pak je dat aan:

Wees open over de cijfers. Deel loonstroken of jaaropgaven. Een herberekening op basis van geheime of geschatte inkomens houdt geen stand en voedt wantrouwen.
Maak eerst een indicatie. Met de alimentatie-indicatie van Wisselkompas zien jullie binnen een paar minuten wat de nieuwe situatie ongeveer betekent. Dat geeft een gezamenlijk startpunt voor het gesprek.
Leg het schriftelijk vast. Nieuw bedrag, ingangsdatum, reden van de wijziging, handtekening van beide ouders. Bijvoorbeeld als aanvulling (amendement) op jullie ouderschapsplan of convenant.
Wil je het afdwingbaar maken? Laat de nieuwe afspraak bekrachtigen door de rechter of opnemen in een notariele akte. Dan kan bij wanbetaling direct worden geincasseerd, zonder eerst een nieuwe procedure.

Route 2: mediator of rechter bij onenigheid

Komen jullie er samen niet uit, dan hoeft het nog geen rechtszaak te worden. De meeste ouders lossen het op in deze volgorde:

Stap	Wat gebeurt er	Kosten (indicatie)
Onafhankelijke herberekening	Een mediator of alimentatierekenaar maakt een neutrale berekening volgens de Tremanormen, met de actuele inkomens van beide ouders	Enkele honderden euro's, samen te delen
Mediation	Jullie bespreken de uitkomst onder begeleiding en leggen de nieuwe afspraak samen vast. Lees meer over werken met een mediator	Per uur, vaak enkele sessies
Wijzigingsverzoek bij de rechter	Via een advocaat vraag je de rechtbank het bedrag aan te passen. De rechter toetst of er echt sprake is van een relevante wijziging van omstandigheden	Advocaat plus griffierecht, al snel duizenden euro's

De rechter wijzigt een bestaande beschikking alleen als de omstandigheden relevant zijn veranderd, of als de oorspronkelijke berekening van meet af aan niet aan de wettelijke maatstaven voldeed. Een wijzigingsverzoek "omdat het bedrag niet lekker voelt" wordt afgewezen, inclusief de kosten die je ervoor maakte.

Nooit eigenmachtig minder overmaken

De oude afspraak blijft gelden. Ook als je ontslagen bent of een nieuw gezin hebt: de bestaande beschikking of overeenkomst loopt door tot er iets nieuws schriftelijk is vastgelegd of de rechter het bedrag heeft aangepast. Maak je op eigen houtje minder over, dan bouw je juridisch een achterstand op. Die kan via het LBIO of een deurwaarder worden geincasseerd, tot loonbeslag aan toe, ook jaren later nog.

Zit je acuut krap? Meld het direct bij de andere ouder, stel schriftelijk een tijdelijke regeling voor en start meteen de herberekening. Een rechter kan een wijziging soms laten ingaan vanaf de datum van je verzoek, dus hoe eerder je het formeel aankaart, hoe beter. Wat je kunt doen als de betaling van de ander stokt, lees je in ex betaalt geen alimentatie.

Vergeet de indexering niet

Los van herberekeningen stijgt alimentatie ieder jaar automatisch met de wettelijke indexering. De overheid stelt dat percentage jaarlijks vast (te vinden op rijksoverheid.nl). De indexering geldt voor kinder- en partneralimentatie en gaat vanzelf in per 1 januari, ook zonder nieuw contact tussen jullie. Wie jaren dezelfde alimentatie betaalt zonder te indexeren, bouwt dus ongemerkt een achterstand op. Check bij elke herberekening ook of de indexering van de afgelopen jaren is toegepast.

Veelgestelde vragen

Wanneer kan ik alimentatie laten wijzigen?

Bij een relevante wijziging van omstandigheden: je inkomen daalt of stijgt flink, je raakt werkloos, een van jullie krijgt een nieuwe partner, de zorgverdeling verandert of er komt een nieuw kind in een samengesteld gezin. Een kleine schommeling is meestal niet genoeg.

Heeft een nieuwe partner invloed op de alimentatie?

Ja, dat kan. Een nieuwe partner die meebetaalt aan de woonlasten verandert de draagkracht. Bij partneralimentatie eindigt het recht definitief als de ontvangende ex gaat samenwonen als ware hij of zij gehuwd. Kinderalimentatie loopt altijd door.

Mag ik zelf minder overmaken als mijn inkomen daalt?

Nee. De bestaande afspraak of beschikking blijft gelden tot er iets nieuws is vastgelegd of de rechter heeft beslist. Eigenmachtig minder overmaken levert een invorderbare achterstand op. Regel eerst nieuwe afspraken.

Hoe leg ik een gewijzigd bedrag vast?

Schriftelijk, met nieuw bedrag, ingangsdatum en handtekeningen van beide ouders, bijvoorbeeld als aanvulling op het ouderschapsplan of convenant. Voor directe afdwingbaarheid laat je de afspraak bekrachtigen door de rechter of vastleggen bij de notaris.

Wat als mijn ex niet wil meewerken aan herberekening?

Schakel eerst een mediator of alimentatierekenaar in voor een onafhankelijke herberekening. Lukt het dan nog niet, dan kun je via een advocaat een wijzigingsverzoek indienen bij de rechtbank.

Telt een nieuw kind in mijn nieuwe gezin mee?

Ja. Je bent ook voor dat kind onderhoudsplichtig, dus je draagkracht moet over meer kinderen worden verdeeld. Dat kan reden zijn om de kinderalimentatie opnieuw te laten berekenen.

Situatie veranderd? Reken het opnieuw uit

Vul de nieuwe inkomens en zorgverdeling in en zie binnen een paar minuten een indicatie van het nieuwe bedrag. Gratis, zonder account.

Maak een nieuwe indicatie

Deze pagina is algemene informatie en geen juridisch advies. Alimentatienormen, indexeringspercentages en rechtspraak veranderen. Raadpleeg rijksoverheid.nl of een familierechtadvocaat of mediator voor jouw actuele situatie.