Kinderalimentatie berekenen: hoe werkt de draagkrachttabel?
Kinderalimentatie wordt in Nederland niet zomaar bepaald, er ligt een vaste rekenmethode onder: de behoefte van het kind wordt afgezet tegen de draagkracht van beide ouders. Die methode gebruikt de Rechtspraak in de Alimentatienormen (voorheen bekend als de Tremanormen), en ook het LBIO rekent zo bij het innen van alimentatie. Hieronder leggen we stap voor stap uit hoe de berekening werkt, met een rekenvoorbeeld.
Twee bouwstenen: behoefte en draagkracht
De berekening van kinderalimentatie bestaat altijd uit twee stappen die los van elkaar staan.
Behoefte van het kind
Wat heeft het kind nodig om in hetzelfde welstandsniveau te blijven leven als voor de scheiding? Dit wordt bepaald aan de hand van het gezamenlijke netto gezinsinkomen van beide ouders voor de scheiding, gekoppeld aan de Nibud-tabel "eigen kosten van kinderen".
Draagkracht van elke ouder
Wat kan iedere ouder afzonderlijk financieel missen? Dit wordt berekend op basis van het huidige netto besteedbaar inkomen van elke ouder, met een vast draagkrachtpercentage boven een minimum (de bijstandsnorm).
De uiteindelijke alimentatie is nooit hoger dan de behoefte, ook niet als beide ouders samen meer draagkracht hebben. Is de gezamenlijke draagkracht lager dan de behoefte, dan wordt de alimentatie naar rato verdeeld op basis van draagkracht.
Stap 1: de behoefte bepalen
De behoefte wordt gebaseerd op het netto gezinsinkomen tijdens het huwelijk of de relatie (voor de scheiding), plus het aantal kinderen. Hoe hoger dit inkomen was, hoe hoger de behoefte, tot een bepaald maximum in de tabel. Deze tabel staat in de Alimentatienormen en wordt jaarlijks geindexeerd.
Naast het basisbedrag telt ook mee: is er kinderopvang nodig, zijn er bijzondere kosten (denk aan een sport op hoog niveau of extra zorgkosten), en wonen er kinderen uit een eerdere relatie mee. Al deze factoren beinvloeden het uiteindelijke bedrag.
Stap 2: de draagkracht van beide ouders berekenen
Voor elke ouder wordt apart de draagkracht berekend. De formule houdt rekening met:
- Netto besteedbaar inkomen: het inkomen na belasting, inclusief eventuele heffingskortingen zoals de IACK.
- Draagkrachtpercentage: een vast percentage van het inkomen boven de zogeheten draagkrachtvrije voet (een bedrag gebaseerd op de bijstandsnorm dat iedereen nodig heeft voor eigen levensonderhoud).
- Woonlasten: in sommige gevallen wordt hier rekening mee gehouden als deze sterk afwijken van het gemiddelde.
- Andere onderhoudsverplichtingen: heeft een ouder ook kinderen uit een andere relatie, dan wordt de draagkracht daarover verdeeld.
Het resultaat is een bedrag per ouder: dit is wat diegene maximaal kan bijdragen. Samen worden deze bedragen vergeleken met de behoefte.
Stap 3: de zorgkorting
De ouder bij wie de kinderen niet hoofdzakelijk wonen (de alimentatieplichtige) maakt tijdens de omgangsdagen zelf ook kosten voor eten, vervoer en activiteiten. Om dubbele kosten te voorkomen, wordt op het te betalen bedrag een zorgkorting toegepast: een percentage van de behoefte dat in mindering wordt gebracht.
Rekenvoorbeeld (vereenvoudigd)
Om het principe te laten zien, een sterk vereenvoudigd voorbeeld. De echte bedragen in de tabellen wijzigen jaarlijks, gebruik dus altijd de actuele cijfers via rechtspraak.nl of onze calculator.
| Stap | Uitkomst (voorbeeld) |
|---|---|
| 1. Behoefte van 1 kind (o.b.v. gezinsinkomen voor scheiding) | Voorbeeldbedrag per maand volgens Nibud-tabel |
| 2. Draagkracht ouder A (hoogste inkomen) | Percentage van inkomen boven draagkrachtvrije voet |
| 3. Draagkracht ouder B (laagste inkomen) | Percentage van inkomen boven draagkrachtvrije voet |
| 4. Verdeling naar rato van beide draagkrachten | Aandeel ouder A / aandeel ouder B in de behoefte |
| 5. Zorgkorting toepassen op basis van omgangsdagen | Uiteindelijk te betalen bedrag per maand |
Bereken je eigen situatie met echte cijfers via onze gratis alimentatiecalculator. Die combineert behoefte, draagkracht en zorgkorting automatisch tot een indicatief bedrag.
Waarom een indicatie niet altijd het laatste woord is
De rekenmethode is officieel en wordt door rechters, mediators en het LBIO gebruikt, maar de uitkomst blijft een indicatie zolang deze niet is vastgesteld door een rechter of vastgelegd in een convenant. Persoonlijke omstandigheden (bijzondere kosten, wisselende inkomens, schulden) kunnen de uitkomst beinvloeden. Laat een berekening bij twijfel toetsen door een mediator of familierechtprofessional.
Betaalt je ex-partner het afgesproken of vastgestelde bedrag niet, dan kun je het LBIO inschakelen voor de inning. Lees meer hierover in wat te doen als je ex geen alimentatie betaalt.
Benieuwd tot welke leeftijd de betalingsverplichting loopt? Lees ons artikel over hoe lang je kinderalimentatie moet betalen.
Veelgestelde vragen
Wat is draagkracht bij kinderalimentatie?
Draagkracht is het bedrag dat een ouder financieel kan missen om bij te dragen aan de kosten van de kinderen, berekend met een draagkrachtpercentage over het inkomen boven de bijstandsnorm.
Wat is het verschil tussen behoefte en draagkracht?
Behoefte is wat het kind nodig heeft op basis van het vroegere gezinsinkomen. Draagkracht is wat elke ouder afzonderlijk kan betalen. De alimentatie is nooit hoger dan de behoefte.
Hoe werkt de zorgkorting?
Een percentage van de behoefte gaat af van het te betalen bedrag, als compensatie voor kosten die de alimentatieplichtige ouder al zelf maakt tijdens omgangsdagen. Meer omgang betekent meer zorgkorting.
Waar vind ik de officiele draagkrachttabel?
In het rapport Alimentatienormen van de expertgroep van de Rechtspraak, te raadplegen via rechtspraak.nl. Het LBIO gebruikt dezelfde methode.
Kan ik kinderalimentatie zelf berekenen?
Ja, met de officiele rekenmethode of via onze gratis calculator. Voor een bindende berekening is toetsing door een familierechtprofessional verstandig.
Telt de omgangsregeling mee in de berekening?
Ja, via de zorgkorting. Bij co-ouderschap is deze hoger dan bij een weekendregeling, wat het te betalen bedrag verlaagt.
Bereken je kinderalimentatie in een paar minuten
Onze gratis calculator gebruikt dezelfde methode als de Alimentatienormen, en helpt je direct verder naar een compleet ouderschapsplan.
Start de calculatorDit artikel is algemene informatie, geen juridisch advies. De draagkrachttabel, percentages en bedragen wijzigen jaarlijks. Raadpleeg rechtspraak.nl (Alimentatienormen), lbio.nl of belastingdienst.nl voor de actuele cijfers, of laat je berekening toetsen door een familierechtprofessional.